Ảnh chụp hiển thị trang chính thức vào ngày chụp và có thể khác với thời điểm xuất bản bài viết. Chọn ảnh để phóng to.
Ngày 23/10/2026, công ty AI Sakana AI có trụ sở tại Tokyo công bố "Sakana Aquarium", nền tảng agent AI dành cho doanh nghiệp. Nền tảng này chuẩn hóa các tiêu chí ra quyết định và quy tắc vốn khác nhau ở mỗi tổ chức thành dạng mà AI có thể xử lý, rồi trên cơ sở đó cho phép xây dựng, chạy và vận hành agent AI (AI tự tiến hành công việc). Nền tảng được xây dựng dựa trên kinh nghiệm từ các dự án với MUFG Bank, SMBC Group và Daiwa Securities Group.
Sakana Aquarium là gì
Sakana AI mô tả Sakana Aquarium là "nền tảng xây dựng, thực thi và vận hành agent AI, lấy ontology làm nền tảng để hỗ trợ việc ra quyết định của tổ chức và việc thực thi các quyết định đó".
Trong doanh nghiệp, thông tin dùng để ra quyết định nằm rải rác ở nhiều nơi như bảng tính, tài liệu, dữ liệu hệ thống và quy định nội bộ. Việc dựa vào tiêu chí nào và quyết định ra sao cũng khác nhau giữa các tổ chức. Sakana Aquarium hướng tới việc sắp xếp những thông tin và tiêu chí đó tại một nơi, để agent AI có thể hoạt động dựa trên căn cứ đúng đắn.
Cái tên được ví như hình ảnh nhiều con cá cùng bơi trong một bể cá với môi trường được chăm chút. Nó thể hiện ý tưởng rằng các mối liên kết dữ liệu và tiêu chí ra quyết định một khi đã được sắp xếp có thể được nhiều agent dùng lại.
Ba trụ cột
Sakana Aquarium gồm ba phần sau:
- Ontology (bản thể học): hệ thống hóa tri thức, quy tắc và dữ liệu làm nền cho các quyết định của tổ chức, cùng với ý nghĩa và mối quan hệ giữa chúng. Không cần chuyển dữ liệu khỏi nơi lưu trữ hiện tại, và các cập nhật ở dữ liệu gốc cũng được phản ánh
- Governance (quản trị): kiểm soát dữ liệu, ontology và agent. Có thể thiết lập quyền truy cập và quy trình để con người phê duyệt trước khi thực thi, đồng thời ghi lại toàn bộ từ căn cứ ra quyết định đến kết quả thực thi. Cũng có thể nắm được tốc độ, độ chính xác của việc thực thi và tình hình sử dụng mô hình AI
- Managed Agents (nền tảng thực thi agent): chỉ cần mô tả việc tra cứu thông tin, quyết định của AI, thực thi hàm và phê duyệt của con người dưới dạng luồng công việc (workflow) là có thể chạy agent. Theo trang giới thiệu, workflow được viết bằng YAML, một định dạng file cấu hình. Việc quản lý sau khi chạy cũng được thực hiện tập trung
Ontology vốn là thuật ngữ chỉ "một hệ thống sắp xếp ý nghĩa và mối quan hệ giữa các sự vật". Trong lĩnh vực phân tích dữ liệu, những công ty như Palantir của Mỹ đã phổ biến khái niệm này như một cách tư duy để tổ chức dữ liệu doanh nghiệp.
Nền tảng từ các dự án với tổ chức tài chính
Thời gian qua, Sakana AI đã cùng các doanh nghiệp khách hàng trong lĩnh vực tài chính đưa AI vào công việc thực tế. Với MUFG Bank là "AI Lending Expert" hỗ trợ nghiệp vụ cho vay, với SMBC Group là hệ thống tự động soạn đề xuất, và với Daiwa Securities Group cũng đang cùng phát triển.
Trong các dự án này, những kỹ sư trực tiếp làm việc tại hiện trường của khách hàng (FDE, Forward Deployed Engineer) đã xây dựng hệ thống cho từng dự án. Sakana Aquarium gom những phần được cần đến nhiều lần trong quá trình đó thành một nền tảng chung. Theo công ty, ngoài các kỹ sư của Sakana AI, quá trình phát triển còn có sự tham gia của những người từng xây dựng hạ tầng dữ liệu tại Palantir, Snowflake, Microsoft và AWS.
Kế hoạch sắp tới
Sakana AI cho biết sẽ tiếp tục mở rộng tính năng. Cụ thể, hai cơ chế sau đang được phát triển:
- Cơ chế tiếp nhận các chỉnh sửa và quyết định phát sinh trong quá trình vận hành để liên tục cập nhật ontology và agent
- Cơ chế để AI hỗ trợ chính công việc xây dựng agent AI
Các ví dụ ứng dụng sẽ lần lượt được giới thiệu trong thời gian tới.
Giá và điều kiện cung cấp
Giá cả và thời điểm cung cấp rộng rãi để ai cũng có thể đăng ký chưa được công bố. Hình thức cung cấp, như sử dụng mô hình AI nào, dùng dưới dạng dịch vụ đám mây hay cài đặt trên máy chủ của chính doanh nghiệp, cũng không được nêu trong thông báo. Trang giới thiệu cho biết công ty tiếp nhận tư vấn triển khai tùy theo vấn đề và điều kiện nghiệp vụ, nên hiện tại quy trình bắt đầu từ việc liên hệ.
Góc nhìn của ban biên tập CoAI
Để thực sự sử dụng agent AI trong doanh nghiệp, sự thông minh của AI là chưa đủ; khả năng kiểm tra lại về sau xem AI đã quyết định dựa trên căn cứ nào và ai đã phê duyệt là không thể thiếu. Đặc biệt trong những ngành có quy định chặt chẽ như tài chính, đây thường là rào cản khi triển khai. Việc Sakana Aquarium đặt trọng tâm vào việc chuẩn hóa tiêu chí ra quyết định cùng quản lý phê duyệt và lưu vết có thể nói là phản ánh kinh nghiệm thực tế khi làm việc với các tổ chức tài chính lớn của Nhật Bản.
Mặt khác, giá cả, hình thức cung cấp và các ví dụ chứng minh hiệu quả vẫn chưa được công bố. Ở nước ngoài, Palantir và các nhà cung cấp đám mây lớn đã có những nền tảng tương tự, nên liệu sản phẩm này có trở thành lý do để doanh nghiệp Nhật Bản lựa chọn hay không sẽ phải đánh giá qua các ví dụ được công bố sau này. Nếu cân nhắc, nên xác nhận ngay từ giai đoạn tư vấn xem dữ liệu của doanh nghiệp có thể giữ nguyên nơi lưu trữ hay không và mô hình AI nào sẽ được sử dụng.